سامانه کشف و اعلام حریق

کشف و اعلام به موقع و در لحظات اولیه حریق نقش بسیار مهمی در کنترل خسارات دارد. طبق تجربه بسیاری از حریق ها در خارج از ساعات کاری کارخانه ها و کارگاهها و بیشتر در مواردی اتفاق افتاده است که افراد حضور ندارند، در نتیجه برای از جلوگیری از صدمات به افراد و از بین رفتن سرمایه می بایست تجهیزاتی برای کشف و اعلام حریق در نظر گرفته شود. روشها و وسایل اعلام خطر آتش سوزی متنوع بوده و بنا به امکانات مالی و اهمیت منطقه از یکی از روشهای دستی، خودکار یا ترکیبی استفاده می گردد.

ارتینگ ,تست چاه ارت ,اندازه گیری مقاومت چاه ارت,تاییدیه چاه ارت,تاییدیه وزارت کار چاه ارت,همبندی,محافظ جان,مشاور مرکز تحقیقات و تعلیمات حفاظت فنی و بهداشت کار,زهرا ایرانپور,اجرا چاه ارت

روش دستی اعلام حریق:

در این روش کشف و اعلام حریق توسط افراد و به صورت دستی انجام می گردد. سامانه های خبردهی شامل موارد زیر می باشد:

  1. اعلام دستی توسط آژیر دستی: آژیر های مکانیکی قدیمی که امروزه متداول نیستند.
  2. اعلام توسط سامانه الکتریکی: در این روش با استفاده از کلیدهای مخصوص که دارای درپوش شیشه ای است و معمولا کنار آنها چکش مخصوصی نیز قرارداده شده است که پس از شکستن شیشه به طور خودکار یا توسط فشردن شستی آن، آژیرهای اعلام حریق به صدا در می آید. ممکن است چراغ های هشداردهنده هم روشن شوند و  مرکز آتش نشانی هم با توجه به کد مربوطه با خبر گردد.
  3. استفاده از بلند گو و تلفن: در برخی کارگاهها کنار جعبه F تلفن (جک تلفن مرکزی) جهت مکالمه پیش بینی شده است.

حداکثر فاصله دسترسی افراد در هر منطقه با کلیدهای اعلام کننده حریق باید 30 متر و ارتفاع آنها از زمین حداقل 110 و حداکثر 140 سانتی متر باشد.

لوازم اعلام حریق

سامانه خودکار کشف حریق

سامانه خودکار شامل کاشف های حریق (Detectors)، کابل های رابط و منبع تغذیه می باشد. این سامانه اتوماتیک به دلیل حساسیت و دقت بالا در مراحل اولیه، آتش را شناسایی و به مرکز کنترل و اعلام حریق پیام ارسال می کند. انواع کاشف های حریق شامل چهار دسته می باشند:

الف- کاشف های حرارتی Heat Detectors

ب- کاشف های دودی Smoke Detectors

ج- کاشف های شعله ای  Flame Detectors

د- کاشف های گازیاب Gas Detectors

سیستم الارم حریق

عملکرد انواع کاشف های خودکار حریق

الف- کاشف های حرارتی:

 این نوع دتکتور آتش با توجه به مکانیسم خود به صورت نوری ( اپتیکی)  و یا حرارتی حریق را شناسایی می کنند و دو نوع می باشند: 1- کاشف حرارتی ثابت و 2- کاشف حرارتی متغیر

1– کاشف حرارتی با حرارت ثابت:

این دتکتور وقتی عمل می کند که به حرارت معینی برسد. حد عمل این کاشف ها معمولا حدود 60 درجه سانتیگراد می باشد. سنسور کاشف ممکن است از نوع فیوز ذوب شونده یا فیوز بی متالیک باشد. که در هر دو حالت با دریافت حرارت کافی دستگاه عمل می نماید. در مقایسه این دو نوع کاشف بی متالیک بهتر است چون پس از هر بار عمل کشف حریق برای دفعات بعد نیز قابل استفاده می باشد.

2- کاشف حرارتی با حرارت متغیر:

در نوع حرارتی متغیر هر گاه روند افزایش حرارت هوای منطقه نسبت به روند قابل قبول تعریف شده برای کاشف (15-12 درجه کلوین) بیشتر باشد دستگاه عمل می کند.

ب-کاشف های دودی (ذرات):

این نوع کاشف ها جهت تشخیص ذرات دود حاصل از آتش سوزی مناسب می باشد و در دو نوع کاشف یونیزه و کاشف فتو الکتریک؛ می باشند.

1-کاشف یونیزه:

این کاشف طوری طراحی شده که حضور ذرات 0.01 تا یک میکرون را تشخیص می دهد.یونیزاسیون هوای داخل محفظه توسط پرتو آلفا از منبع رادیو اکتیو می باشد. در صورتی که هوای محیط مرطوب و یا شامل ذرات روغنی باشد روی عملکرد کاشف تاثیر نامطلوب می گذارد. مزیت اصلی این کاشف، سرعت عمل بالای آن در کشف حریق می باشد و عیوب آن شامل عدم حساسیت کافی در فاز اول آتش سوزی، حساسیت به رطوبت و حرارت، نیاز به تنظیمات دوره ای، عدم استفاده در مکان هایی که انتشار ذرات در آنها زیاد است، عدم حساسیت در برابر ذرات بزرگ (PVC) و نیاز به تنظیمات مجدد پس از هر اعلام آتش سوزی.

2- کاشف فتو الکتریک: در محفظه این کاشف یک منبع تولید نور مرئی یا لیزر وجود دارد که بر چشم الکترونیک (سلول فتو الکتریک) به طور مستقیم یا با زاویه 90 درجه تابیده می شود. هنگامی که ذرات دود در محدوده تشخیص کاشف جریان نور تابیده شده را کاهش می دهد باعث تحریک و اعلام حریق می گردد. مزایای کاشف فتو الکتریک شامل:

  • عکس العمل سریع در برابر آتش سوزی های بدون شعله و در مقابل ذرات حتی در تراکم ناچیز
  • عدم حساسیت به رطوبت و الکترسیته ساکن و تغییرات فشار هوا
  • عدم نیاز به تنظیم مجدد

معایب کاشف فتو الکتریک شامل:

  • حساسیت بالا به ذرات تیره رنگ نسبت به ذرات خاکستری
  • امکان سوختن لامپ
  • امکان کثیفی سطح لامپ، آینه و سلول فتو الکتریک و ایجاد فالت
  • کاهش حساسیت در مواجه با ذرات کوچک و قطر کمتر از نور موج مرئی

ج- کاشف های شعله ای:  

این نوع کاشف ها به نور مرئی شعله حساس هستند و جزء کاشف های سریع و مطمئن می باشند. این نوع شبیه کاشف فتو الکتریک ولی با حساسیت بالا بوده و بجای لامپ منبع نور، پرتوها و شعله های نور مرئی ناشی از حریق توسط عدسی هایی متمرکز شده و به سلول فتو الکتریک تابانده می شود. انواعی از کاشف های شعله برای محدوده نوری فروسرخ یا فرابنفش نیز پوشش دارند زیرا به همراه شعله حریق محدوده ای از این طیف ها منتشر می شود.

د- کاشف های گازیاب

این نوع کاشف ها برای تشخیص گازهای قابل انفجار یا گازهای ناشی از حریق به کار می روند. کاشف های گازیاب نوع ویژه ای هستند که در تراکم خاصی از گازها برای جلوگیری از انفجار اعلام خطر می نمایند. این نوع کاشف ها معمولا برای یک گاز یا بخار بوده(مثل متان، co2 ، اتان) و در تراکم معینی فعال می شوند.

محصولات اعلان حریق